Elon Musk: o profeta contraditorio do capitalismo terminal

Se houbese que elixir unha figura que personificara as convulsións, as grandezas e as miserias do noso tempo, esa sería, probablemente, Elon Musk. Xa non é só un magnate da tecnoloxía, senón un síntoma dun sistema económico que, na súa fase final, devora aos seus propios fillos predilectos. A súa traxectoria recente, composta por notas de prensa, despidos masivos, satélites en caída e unha ruptura política espectacular, non é senón a crónica dun home e un sistema en implosión.**O tecnócrata insostible: cando a eficiencia choca coa realidade**
A breve e tumultuosa xestión de Musk á fronte do Departamento de Eficiencia Gobernamental (DOGE) deixou un reguero de caos que desmente o seu mito como xenio da eficiencia. Non foron simples recortes de gasto, senón desmantelamentos temerarios: centenares de traballadores do arsenal nuclear despedidos por erro para ser readmitidos de inmediato; funcionarios que dimitiron en masa por negarse a “poñer en risco datos sensibles”; e expertos en seguridade vial da NHTSA (Administración Nacional de Seguridade do Tráfico nas Estradas) expulsados, xusto cando Tesla promociona os seus robotaxis.Esta “eficiencia” mostrouse como unha ferramenta política para desmantelar servizos públicos, unha evidencia da tese que sinala que o capitalismo avanzado xa non precisa dun estado de benestar, senón dun aparato mínimo que garanta os negocios das elites. A sombra do conflito de intereses proxectouse sobre a investigación da morte dun traballador en Tesla, agochada baixo a opacidade do seu propio departamento. Musk converteuse no supervisor da regulación que debería controlalo a el.**O capitalismo como relixión e a súa profecía da desaparición do traballo**
Musk profetizou o que moitos economistas críticos levan anos anunciando: a intelixencia artificial e a automatización levarán a un futuro sen traballo para a maioría. Esta confesión é extraordinaria: o sumo sacerdote do capitalismo tecnolóxico admite que o seu propio sistema fai innecesaria a forza laboral masiva. O círculo virtuoso do capitalismo —traballo, salario, consumo— rompeuse.E, con todo, a súa resposta non é a redistribución da riqueza xerada polas máquinas, senón a aceleración desa mesma dinámica. Starlink, un éxito comercial que xera miles de millóns, mantense grazas a un ciclo ecoloxicamente insostible de lanzar e deixar caer satélites, unha metáfora perfecta do crecemento infinito nun planeta finito. Tesla, mentres se promete un vehículo asequible, enfróntase a unha crise polo fracaso do seu desmesurado Cybertruck. A tecnoloxía, que debería liberar, aquí serve para concentrar aínda máis o poder e o capital.**A gran contradición: a ruptura co trono que el mesmo axudou a construír**
E aquí chegamos á última e máis reveladora das súas contradicións. Musk, que foi un dos maiores doantes de Donald Trump e o seu home de confianza para “eliminar o despilfarro” no goberno, rompeu con el de forma pública e espectacular. Tachou o proxecto de lei de gastos de Trump de “abominación repugnante” e unha “vergoña” que aumentaría o déficit, ata o punto de insinuar (e logo borrar) que o nome do expresidente podería estar nos ficheiros de Epstein.Este é o momento clave. Musk descobre que o monstro que el axudou a crear é, en realidade, ingobernable. A lóxica do capitalismo desbocado que el mesmo defende e practica —a maximización do beneficio, a acumulación de poder, a evisceración do estado—, cando se aplica á política, produce un déficit democrático e social que nin el mesmo pode controlar. A súa figura demostra que o capitalismo xa non ten líderes, só forzas centrífugas que o desgarran. É un revolucionario que, ao ter éxito, descobre que non hai nada que poida construír no lugar do que destruíu.**Conclusión: máis alá do home, o sistema**
Elon Musk deixou de ser o futuro. É o presente máis crudo. É a personificación dun sistema que, ao alcanzar o seu máximo esplendor tecnolóxico, revela a súa bancarrota social e moral. A súa profecía dun mundo sen traballo non é unha advertencia, é unha amenaza que só pode resolverse cunha pregunta que el, e moitos como el, rexeitan formular: se os robots e a IA van producir a riqueza, ¿por que esa riqueza non pode socializarse?O verdadeiro tabú non é, pois, falar de comunismo, de propiedade común ou de planificación democrática. O tabú é seguir pretendendo que os Elon Musk deste mundo teñen unha solución dentro do sistema que os levou á cima. A súa propia e caótica traxectoria é a mellor proba de que xa non a teñen. A única saída razoable é atrevernos a pensar, e a construír, máis alá deles.