COI permite a participación de Israel mentres pesa sobre el acusacións de xenocidio
O Comité Olímpico Internacional (COI) declarou recentemente que Israel cumpre coa Carta Olímpica, malia estar actualmente baixo investigación por presunto xenocidio en Gaza e de que un informe independente da ONU conclúe que se están a producir actos que justifican esa acusación. Esa afirmación resulta, como mínimo, difícil de xustificar e bordea o absurdo ético.
Non estamos ante un conflito menor, a Comisión Internacional Independente de Investigación da ONU conclúe que existe motivo razoable para crer que, desde outubro de 2023, Israel cometeu polo menos catro dos cinco actos definidos pola Convención de 1948 como xenocidio —entre eles, asasinatos masivos, danos físicos e psíquicos graves, imposición de condicións de vida destinadas á destrución do grupo e medidas que afectan a capacidade de reprodución— e recén documentou probas e declaracións que apuntan á intención. Estas non son meras opinións retóricas: trátase dunha conclusión xurídica respaldada por investigacións e por organizacións de defensa dos dereitos humanos.
Perante isto, o COI escúdase na “neutralidade política” para rexeitar intervencións máis alá do estritamente deportivo. Pero esa postura é contraditoria e incoherente: o propio COI tomou medidas contundentes contra Rusia e Bielorrusia pola invasión e a anexión en Ucrania, alegando violacións da Carta Olímpica. Se a anexión de territorios ou a conduta estatal foi motivo de sanción, como se explica que un Estado acusado de criminais de xenocidio —cun informe da ONU que recomenda accións para deter estes actos— poida manter participación plena sen que o COI abra un debate público, ético e disciplinario?
Isto expón un dobre rasero evidente: a decisión de manter a participación de Israel aparece como rápida, priorizando intereses políticos e diplomáticos sobre a coherencia dos valores olímpicos. O COI pronúnciase con rapidez e firmeza cando se trata de certos Estados, pero evita (ou non afronta) o escrutinio cando as consecuencias políticas son complexas ou impopulares. Iso deixa ao descoberto a natureza intrinsecamente política das súas decisións, malia a retórica sobre neutralidade.
Ademais, afirmar que Israel “cumpre cos principios da Carta Olímpica” resulta hipócrita cando a Carta proclama valores como a paz, a dignidade humana e o respecto polos dereitos humanos. Promover a paz internacional e, ao mesmo tempo, avalar —ou non cuestionar— a participación plena nunha institución que simboliza a convivencia mundial mentres persisten acusacións serias e documentadas de xenocidio é contraditorio.
O deporte non pode existir nunha burbulla moral. Os Xogos Olímpicos non son só competicións: tamén son un símbolo global de convivencia, respecto e dignidade humana. Se esa simboloxía é traizoada por dobres estándares, presións diplomáticas ou temor a custes políticos, entón o olimpismo perde credibilidade.
A comunidade internacional e o movemento olímpico deben esixir estándares coherentes e transparencia. Non se trata de castigar deportistas individuais, senón de asegurar que as organizacións deportivas internacionais non encubran nin normalicen posibles crimes atroces. A complicidade silenciosa ante violacións masivas dos dereitos humanos tamén é unha forma de violencia política. Se o COI quere ser fiel aos seus valores, debe abrir un procedemento transparente e ético para avaliar as implicacións das conclusións da ONU e, se procede, aplicar medidas que reflictan a gravidade das acusacións.
