Filipinas celebra eleccións a metade de mandato entre violencia, dinastías políticas e amnistía para rebeldes
Este luns, Filipinas enfróntase a unhas eleccións a metade de mandato que mobilizan a máis de 68 millóns de votantes, nun contexto de tensión política e violencia. A xornada electoral comezou traxicamente cun tiroteo que deixou ao menos dous mortos e cinco feridos fronte á oficina do partido local Team Asenso Silay, na rexión de Negros Occidental. O incidente, que ocorreu ao comezo da votación, foi atribuído a un ataque non provocado por un oficial local e outras dúas persoas.
As eleccións son vistas como un referendo sobre as políticas do presidente Ferdinand Marcos Jr. e unha proba da popularidade do clan Duterte, especialmente en medio da disputa entre Marcos Jr. e a vicepresidenta Sara Duterte. A atención está centrada na nova configuración do Senado, que ten pendente un xuízo político contra Sara Duterte, quen se atopa no centro de acusacións de corrupción e ameazas de morte contra o presidente.
A xornada electoral inclúe a elección de 12 dos 24 escaños do Senado, todos os 318 postos da Cámara Baixa do Congreso e máis de 18.000 postos de administración local. As urnas abriron ás 7:00 hora local (23:00 GMT do domingo) e permanecerán abertas ata as 19:00 hora local (11:00 GMT). Entre os votantes, o propio Marcos Jr. foi visto exercendo o seu dereito ao voto no seu distrito natal de Ilocos Norte.
A política filipina está marcada por un forte clientelismo e a influencia de dinastías familiares. O expresidente Rodrigo Duterte, a pesar de estar detido en La Haya por acusacións de crimes contra a humanidade, busca regresar á política como alcalde de Davao, a súa cidade natal. A súa familia continúa tendo un impacto significativo na política local, con varios membros do clan Duterte competindo en diferentes postos.
Ademais, o presidente Marcos Jr. anunciou recentemente que o seu goberno comezará a expedir salvoconductos para rebeldes comunistas e musulmáns que busquen amnistía, como parte dun esforzo para promover a unidade e a recuperación nacional. Esta medida busca protexer aos exrebeldes de detencións e xuízos, e chega despois de que o goberno concedese amnistía a membros de varias guerrillas en anos anteriores. A amnistía é vista como un intento de reducir a violencia e fomentar a paz no país, que durante décadas sufriu conflitos armados.
A situación política en Filipinas é un microcosmos de dinastías e clientelismo, onde as eleccións a metade de mandato se converten nunha batalla entre familias poderosas. A falta de alternativas viables para os votantes e a predominancia de clanes familiares debilitan a democracia, como sinala Danilo Arao, profesor universitario e coordinador do observatorio electoral Kontra Daya.
Aínda que existen candidatos independentes que intentan desafiar o status quo, como Maria Victoria Maglana, a súa loita é difícil debido á falta de recursos en comparación cos grandes clanes. A elección de hoxe non só determinará a composición do Senado e da Cámara de Representantes, senón que tamén poderá influír no futuro político de Filipinas, nun contexto de crecente violencia e tensión entre os principais actores políticos do país.
