![](\"https:\/\/galiza.hopto.org\/fiosdenovas\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/10000107136995472406270307336.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
A separaci\u00f3n de poderes non \u00e9 un simple ornamento formal sen\u00f3n a pedra angular sobre a que se asenta o Estado de Dereito. Garante que ningu\u00e9n, nin ning\u00fan poder, estea por encima da lei. Cada un dos tres poderes \u2014Lexislativo, Executivo e Xudicial\u2014 disp\u00f3n de competencias ben definidas, dese\u00f1adas para controlarse mutuamente. Cando un xu\u00edz, no marco dun procedemento penal, non se limita a aplicar a lei sen\u00f3n que se permite suxerir ao Congreso a modificaci\u00f3n das s\u00faas propias normas internas para facilitar que un investigado perda o seu escano, atravesamos unha li\u00f1a perigosa. Tr\u00e1tase dunha intrusi\u00f3n en esferas de competencia alleas.<\/p>\n
Existen, por suposto, situaci\u00f3ns nas que a xudicatura pode e debe formular observaci\u00f3ns de interese para o lexislador. Os maxistrados, pola s\u00faa pr\u00e1ctica diaria nos tribunais, est\u00e1n en posici\u00f3n privilexiada para detectar baleiros legais, antinom\u00edas ou problemas de aplicaci\u00f3n pr\u00e1ctica das normas. Esta funci\u00f3n de est\u00edmulo \u00e9 froito da s\u00faa experiencia t\u00e9cnica e resulta positiva para o sistema. Con todo, o contexto \u00e9 crucial: unhas reflexi\u00f3ns xerais, elaboradas f\u00f3ra do calor dun caso concreto, difiren radicalmente dunha pronuncia inserida nun auto instrutor, en pleno proceso contra unha persoa determinada. Nun auto penal, o obxectivo non \u00e9 facer ciencia pol\u00edtica nin formular propostas normativas para xerar consecuencias pol\u00edticas inmediatas; o seu contido debe centrarse en elementos probatorios, medidas cautelares e o estrito respecto \u00e1s garant\u00edas procesuais.<\/p>\n
Cando o xu\u00edz instrutor, como sucedeu no caso \u00c1balo, vai m\u00e1is al\u00e1 e manifesta publicamente o seu “estupor” porque o investigado poida continuar exercendo como deputado, e invita explicitamente ao Parlamento a reflexionar e modificar o seu Regulamento, a s\u00faa actuaci\u00f3n xera d\u00faas consecuencias especialmente graves. En primeiro lugar, crea unha aparencia inequ\u00edvoca de prexu\u00edzo: insin\u00faa, antes de que exista unha condena firme, que a persoa investigada xa non \u00e9 digna de ocupar o seu cargo. Esta aparencia colide frontalmente co principio fundamental da presunci\u00f3n de inocencia, pilar do noso ordenamento xur\u00eddico. En segundo lugar, a acci\u00f3n do xu\u00edz pon en risco a propia independencia do Poder Xudicial. A s\u00faa autoridade, que emana da s\u00faa percepci\u00f3n como \u00f3rgano neutral, res\u00e9ntese cando invade o campo de decisi\u00f3ns pol\u00edticas e de autorregulaci\u00f3n que corresponde en exclusiva ao poder lexislativo.<\/p>\n
Desde a perspectiva do procesado, esta conduta non \u00e9 nin moito menos inocua. Calquera avogado defensora, na s\u00faa situaci\u00f3n, ter\u00eda base s\u00f3lida para solicitar a nulidade das actuaci\u00f3ns ou, como m\u00ednimo, a recusaci\u00f3n do xu\u00edz instrutor. Un auto que cont\u00e9n valoraci\u00f3ns de tal natureza contamina gravemente o procedemento, xera unha sombra de d\u00fabida sobre a imparcialidade de quen debe xulgar e vulnera o dereito a un proceso con todas as garant\u00edas. A tutela xudicial efectiva, consagrada no artigo 24 da Constituci\u00f3n, esixe non s\u00f3 unha imparcialidade real, sen\u00f3n tam\u00e9n aparente. As expresi\u00f3ns do xu\u00edz, ao excederen os l\u00edmites propios da s\u00faa funci\u00f3n, socavan ambas as d\u00faas.<\/p>\n
Non se trata, en absoluto, de prohibir que os xu\u00edces sinalen problemas lexislativos que detectan na s\u00faa labor. Tr\u00e1tase de recordar os l\u00edmites temporais, formais e contextuais que deben rexer a s\u00faa actuaci\u00f3n. Facer unha suxesti\u00f3n de reforma f\u00f3ra do contexto dun proceso \u00e9 unha cousa; inclu\u00edla nun auto instrutor, con formulaci\u00f3ns que prexulgan a situaci\u00f3n pol\u00edtica do investigado, \u00e9 completamente distinto e resulta inadecuado. As reformas das normas, e m\u00e1is a\u00ednda dos Regulamentos parlamentarios, d\u00e9bense debater e aprobar no Parlamento, con transparencia e suxeici\u00f3n ao control democr\u00e1tico, non mediante suxesti\u00f3ns que poden ser interpretadas, con raz\u00f3n, como presi\u00f3ns dende un \u00f3rgano que debe resolver conflitos aplicando o Dereito vixente, non creando nova pol\u00edtica normativa.<\/p>\n
En definitiva, protexer a presunci\u00f3n de inocencia e a separaci\u00f3n de poderes non equivale a defender a impunidade. Moi ao contrario, consiste en garantir que as decisi\u00f3ns que afectan a cargos p\u00fablicos e a dereitos fundamentais se adopten con todas as garant\u00edas e polos \u00f3rganos constitucionalmente designados para iso. Se un instrutor, no desenvolvemento dunha instruci\u00f3n, se extralimita ata o punto de propo\u00f1er consecuencias pol\u00edticas anticipadas, a persoa afectada ten toda a raz\u00f3n ao solicitar a nulidade: estamos ante a v\u00eda procesual id\u00f3nea para restablecer os principios que a Constituci\u00f3n e a \u00e9tica institucional esixen para a correcta administraci\u00f3n de xustiza.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
A separaci\u00f3n de poderes non \u00e9 un simple ornamento formal sen\u00f3n a pedra angular sobre a que se asenta o Estado de Dereito. Garante que ningu\u00e9n, nin ning\u00fan poder, estea por encima da lei....<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1242","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"yoast_head":"\n